Klik hier voor een automatische vertaling van onderstaande tekst.
Lokale leiders roepen EU op om de invoer van olie, gas en steenkool uit Rusland te beëindigen  

Door de energiecrisis als gevolg van de inval van Poetin in Oekraïne ziet de EU zich nog meer genoodzaakt om haar afhankelijkheid van olie, gas en steenkool af te bouwen. In het licht van de huidige geopolitieke situatie en de impact daarvan op de energiemarkten heeft het Europees Comité van de Regio’s — de EU-assemblee van gekozen lokale en regionale leiders — een resolutie over REPowerEU aangenomen. Daarmee levert het een bijdrage aan de energiestrategie van de Europese Commissie om uiterlijk in 2030 geen energie meer uit Rusland te hoeven importeren. De lokale leiders benadrukken dat de huidige bedreigingen voor de Europese energiezekerheid en energievoorziening de transitie naar klimaatneutraliteit niet in gevaar brengen.

Vasco Alves Cordeiro, eerste vicevoorzitter van het Europees Comité van de Regio’s en lid van het regionale parlement van de Azoren, over de energiecrisis: “De gevolgen van de oorlog in Oekraïne zijn in de hele Europese Unie voelbaar. Gezinnen en bedrijven hebben het zwaarst te lijden onder de agressie van Rusland, niet in de laatste plaats door de stijgende energieprijzen. Vanuit het Europees Comité van de Regio’s geven we een duidelijk signaal af. Het is belangrijk dat de invoer van olie, gas en steenkool uit Rusland wordt afgebouwd. Maar daarbij mogen we mensen niet in de steek laten of terugkomen op onze klimaatverbintenissen. Door de oorlog en de klimaatcrisis zijn we gedwongen ons te bezinnen op onze toekomst. Lokale en regionale overheden spelen een centrale rol in de energietransitie en wij pleiten ervoor dat de nieuwe Europese REPowerEU-strategie voorziet in ondersteuning van lokale plannen voor energiezekerheid en investeringen in hernieuwbare energiebronnen.”

In de aangenomen resolutie over REPowerEU verwelkomt het Comité de mogelijkheid om in te grijpen in de elektriciteitsprijzen om de hoge volatiliteit aan te pakken en de gevolgen voor de kwetsbaarsten en kleine en microbedrijven te verlichten. Het Comité stelt het ontkoppelen van gas en elektriciteit voor als mogelijke maatregel om te voorkomen dat hoge gasprijzen doorwerken in de stroomprijzen en roept de Commissie op om de toepassing van de algemene ontsnappingsclausule van het stabiliteits- en groeipact (SGP) ten minste tot eind 2023 te verlengen. De lokale leiders waarschuwen dat de EU pas soevereiniteit op energiegebied kan bereiken als de synchronisatie en de onderlinge koppeling van de gas-, waterstof- en elektriciteitsnetten in de hele EU verbeterd en voltooid worden. De staatssteunregels moeten worden herzien om belangrijke strategische investeringen in hernieuwbare waterstof en in openbare infrastructuur voor het opladen van elektrische voertuigen te stimuleren.

In aanvulling op de resolutie over REPowerEU heeft het Comité een pakket adviezen goedgekeurd waarmee het bijdraagt aan de lopende herziening van het “Fit for 55”-energiepakket van de EU en de uitvoering van de Europese Green Deal op lokaal en regionaal niveau.

Wat de herziening van het emissiehandelssysteem betreft, roept het Comité de lidstaten op te bepalen dat ten minste 20 % van de inkomsten uit de veiling van ETS-rechten rechtstreeks door lokale en regionale overheden wordt beheerd. Deze maatregel wordt voorgesteld in het advies van Peter Kurz (DE/PSE), burgemeester van Mannheim. Kurz: “De reactie op de oorlog in Oekraïne mag doeltreffende transformatie-instrumenten, met name CO2-beprijzing, niet op losse schroeven zetten. We worden juist gesterkt in onze overtuiging dat we moeten afstappen van fossiele brandstoffen. We moeten ervoor zorgen dat het “Fit for 55”-pakket goed uitpakt voor steden en regio’s, door hen bij zowel het herziene emissiehandelssysteem als het nieuwe mechanisme voor koolstofcorrectie aan de grens te betrekken en door kwetsbare mensen en gebieden via het Sociaal Klimaatfonds te beschermen.”In het goedgekeurde advies dringen de leden er nogmaals op aan dat koolstofbeprijzing wordt uitgebreid tot alle sectoren, met inbegrip van het vervoer en de bouw.

Wat energie-efficiëntie betreft, hebben lokale en regionale leiders in een advies van rapporteur Rafal Trzaskowski (PL/EVP) een reeks voorstellen gedaan. Trzaskowski, burgemeester van Warschau: “Gezien de Russische oorlog tegen Oekraïne en de recente stopzetting van de gaslevering aan sommige EU-lidstaten moeten we nadere actie ondernemen om de ambitieuze klimaatdoelstellingen nog sneller te realiseren. Het beginsel “energie-efficiëntie eerst” is van cruciaal belang voor de strategische autonomie van de EU. Daarom steunen wij het streven om jaarlijks 3 % van het gebouwenbestand van de overheid te renoveren en de vraag naar energie in de publieke sector met ten minste 1,7 % terug te dringen. We hebben echter financiële en technische steun nodig. Ik pleit er nogmaals voor dat steden en regio’s rechtstreeks de beschikking krijgen over middelen om Green Deal-projecten uit te voeren. Aangezien het aantal kwetsbare burgers dat met energie- en mobiliteitsarmoede wordt geconfronteerd drastisch is toegenomen, roepen wij de Europese Commissie op om publiek-private consortia voor de renovatie van gebouwen te faciliteren.”

Wat hernieuwbare energie betreft, hebben de steden en regio’s het advies “Wijziging van de energie-efficiëntierichtlijn om de nieuwe klimaatdoelstellingen voor 2030 te halen” goedgekeurd. Rapporteur Andries Gryffroy (BE/EA): “We zijn weliswaar te spreken over de aanpassingen in de nieuwe richtlijn, maar verdere stimulansen voor de oprichting van hernieuwbare-energiegemeenschappen ontbreken nog altijd. We moeten ook de vergunningsprocedures verder vereenvoudigen door de administratieve rompslomp en andere factoren die de toegang tot het net verhinderen, terug te dringen om zo collectieve zelfopwekking en zelfverbruik van hernieuwbare energie te stimuleren. De productie van hernieuwbare energie op lokaal niveau is van cruciaal belang om de onafhankelijkheid op energiegebied te waarborgen en onze mondiale klimaatverbintenissen na te komen. We moeten de investeringen in hernieuwbare energie opvoeren en meer grensoverschrijdende projecten op het gebied van hernieuwbare energie ontwikkelen om de energievoorziening van de EU te diversifiëren en een geïntegreerd en koolstofvrij energiesysteem tot stand te brengen.” Gryffroy, lid van het Vlaams Parlement, roept de Europese Commissie op “snel te komen met de EU-strategie voor zonne-energie die zij heeft aangekondigd en de ontwikkeling van markten voor schone waterstof verder aan te moedigen”.

Zorgen voor een eerlijke transitie waarbij niemand aan zijn lot wordt overgelaten staat voorop in de voorstellen van Csaba Borboly (RO/EVP), rapporteur voor een advies over een sociaal rechtvaardige Green Deal. Borboly, voorzitter van de districtsraad van Harghita: “We moeten de kwetsbaarsten steunen en huishoudens en kleine en microbedrijven die met energie- en mobiliteitsarmoede kampen, vrijstellingen bieden. Het Sociaal Klimaatfonds moet deel uitmaken van de structuurfondsen en worden bestuurd door middel van gedeeld beheer, met inachtneming van de beginselen van partnerschap en multilevel governance. Steden en regio’s moeten actief worden betrokken bij het opstellen van nationale sociale klimaatplannen en moeten ten minste 35 % van de financiële middelen van het Sociaal Klimaatfonds rechtstreeks beheren.”

Meer informatie:

Op 8 maart 2022 heeft de Europese Commissie in het licht van de Russische inval in Oekraïne een plan voorgesteld om Europa ruim vóór 2030 onafhankelijk te maken van Russische fossiele brandstoffen, te beginnen met gas. Met dit plan, REPowerEU, wordt ernaar gestreefd de gasvoorziening te diversifiëren, de uitrol van hernieuwbare gassen te versnellen en gas voor verwarming en elektriciteitsopwekking te vervangen. Daarmee zou de vraag naar Russisch gas voor het einde van dit jaar met twee derde kunnen dalen. Het plan omvat een reeks maatregelen om de stijgende energieprijzen in Europa het hoofd te bieden en de gasvoorraden voor de volgende winter aan te vullen. De opgelopen energieprijzen vormen een probleem dat al enkele maanden speelt en nu door de onzekerheid over de levering wordt vergroot.

Het Europees Comité van de Regio’s wil steden en regio’s ondersteunen bij de Europese transitie naar klimaatneutraliteit via Green Deal Going Local, zijn vlaggenschipinitiatief dat het heeft opgezet om steden en regio’s daarbij centraal te stellen. Dit initiatief omvat diverse oproepen tot deelname, zoals Trees for Life, een enquête onder steden en regio’s over de uitdagingen en kansen rond de implementatie van de Europese Green Deal op lokaal niveau en een oproep aan alle lokale en regionale overheden om hun klimaatverbintenissen te delen.

Contact:

David Crous

Tel. +32 (0)470 881 037

david.crous@cor.europa.eu

Share: