Klik hier voor een automatische vertaling van onderstaande tekst.
PETR BLÍŽKOVSKÝ — ONZE TAAK? ERVOOR ZORGEN DAT DE STEM VAN ONZE LEDEN GEHOORD WORDT IN BRUSSEL EN DAARBUITEN  

Petr Blížkovský werd op 7 oktober 2019 benoemd tot secretaris-generaal van het Europees Comité van de Regio's voor een periode van vijf jaar. We zochten hem op voor een kort gesprek over zijn ervaring en zijn visie op het Europees Comité van de Regio's. ​

Meneer Blížkovský​, u bent lid van de gemeenteraad in Brno, hoogleraar economie, Tsjechische ambtenaar en ten slotte EU-ambtenaar geweest. Wat is de rode draad?

Ik heb vrijwel mijn hele carrière voor de overheid gewerkt, ook als lokale politicus.

Het begin van mijn loopbaan viel samen met een uitzonderlijk historisch moment. Verschillende Midden- en Oost-Europese landen — waaronder de Tsjechische Republiek, die destijds deel uitmaakte van Tsjecho-Slowakije — stonden op het punt om vrije, democratische en onafhankelijke natiestaten te worden.

Na enkele jaren als onderzoeker en docent landbouwkunde besloot ik voor de overheid te gaan werken en het algemeen belang te dienen. Ik werd verkozen als gemeenteraadslid in Brno, waar ik van nabij leerde wat het betekent om verantwoordelijk te zijn voor een stad met 400 000 inwoners. Volgens een bekend adagium is alle politiek lokaal. Werken in de gemeenteraad was voor mij een belangrijke ervaring: ik maakte er kennis met de fascinerende kunst van samenwerken en compromissen sluiten.

In het midden van de jaren negentig begon ik mijn carrière als ambtenaar. Ik hielp mijn land om te vormen van een planeconomie en een gecontroleerde samenleving naar wat een EU-lidstaat zou worden, op slechts enkele jaren tijd.

Ik was — en ben nog steeds — een vurige aanhanger van het Europese project. Als u daar mijn academische achtergrond in de landbouw aan toevoegt, kunt u zich voorstellen dat ik zeer geïnteresseerd was in de toetreding van de Tsjechische Republiek tot de EU. Vanaf dat moment heb ik mij beziggehouden met het gemeenschappelijk landbouwbeleid en andere Europese regionale kwesties.

En zo kwam u terecht bij de Raad van de Europese Unie, waar u ongeveer 15 jaar bent gebleven. Wat heeft die periode u geleerd?

Nadat wij Tsjechen eindelijk tot de EU waren toegetreden, besefte ik dat ik wilde voortzetten waar ik aan begonnen was, nl. bijdragen aan de opbouw van een vreedzaam, welvarend en verenigd Europa voor de toekomst.

In zekere zin valt mijn werk bij de Raad makkelijk te omschrijven: ervoor zorgen dat de lidstaten EU-brede wetten implementeerden. In de praktijk kon dit natuurlijk heel moeilijk blijken.

Mettertijd ging mijn rol ergens het midden houden tussen die van diplomaat, bemiddelaar en facilitator. Nu eens hielp mijn team ervoor zorgen dat het wetgevingsproces rechtmatig verliep, dan weer werkten we aan compromisteksten die de nodige meerderheid achter zich zouden krijgen. Zeer vaak hielpen we besluiten goedkeuren die een grote impact op de Europese burgers zouden hebben.

Als EU-ambtenaren moeten we altijd goed voor ogen houden in welke mate de besluitvormers die naar Brussel komen, afhankelijk zijn van ons gedegen en onpartijdig advies, en wat voor verstrekkende gevolgen ons werk kan hebben.

Hoe ziet u uw rol in het Europees Comité van de Regio's?

Het CvdR heeft een fundamentele doelstelling, die ik als volgt zou beschrijven: regionale en lokale beleidsmakers een stem geven in Brussel en hen in de gelegenheid stellen om de burgers beter van dienst te zijn en te informeren.

In ons dagelijks werk bij het CvdR zorgen wij ervoor dat de politieke assemblee die het Comité is goed functioneert en bij machte is om de politieke standpunten van onze leden kracht bij te zetten. Het is immers onze taak om het lokale en regionale perspectief in het hart van de Europese besluitvorming hier in Brussel te krijgen.

Via hun adviezen en hun besprekingen met vertegenwoordigers van de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad dragen onze leden bij aan de besluitvorming van de EU, terwijl ze tegelijkertijd op de hoogte blijven over de meest prangende Europese dossiers.

In mijn eigen rol als secretaris-generaal heb ik een aantal duidelijke prioriteiten afgebakend.

Ten eerste wil ik onze boodschap aanscherpen en de politieke impact van onze leden op het wetgevingsproces van de EU vergroten. Daartoe moeten we onze gezamenlijke expertise en de instrumenten waarover onze instelling beschikt zo goed mogelijk benutten. Ieder van ons kan de impact van het CvdR in zijn of haar vakgebied vergroten. Iedereen is belangrijk, en samenwerken over diensten heen is essentieel!

Ten tweede moeten we onze inspanningen opvoeren om onze partners in Brussel en vooral de regionale en lokale overheden in heel Europa te bereiken. We moeten tijd, middelen en energie investeren om onze boodschap te verspreiden! Dit is niet alleen essentieel voor de communicatiemedewerkers, maar voor ons allemaal.

Ten slotte zet ik mij in voor een efficiënt, transparant, modern en betrouwbaar openbaar bestuur. Het Europees Comité van de Regio's moet een plek zijn waar mensen graag werken en zich trots voelen om voor het Comité te werken.

Waarom heeft u voor het Europees Comité van de Regio's gekozen?

Ik werd aangetrokken door het idee om de EU van onderaf, vanaf het lokale niveau vorm te geven. Dat klinkt misschien abstract, maar in feite is het zeer praktisch.

Het grootste succes van Europa is dat er sinds 1945 geen oorlog meer is geweest in de EU. In plaats daarvan gaan we om de tafel zitten en zoeken we naar gemeenschappelijke oplossingen.

Vandaag volstaat dit echter niet meer. De burgers verwachten dat de EU veranderingen in goede banen leidt en tegelijkertijd sterke economische en sociale stelsels in stand houdt en de zogenaamde “Europese manier van leven" beschermt.

Dit is alleen mogelijk als we de EU zowel vanuit een nationaal als vanuit een lokaal perspectief blijven bekijken, via een duurzame dialoog tussen burgers, gemeenten, regio's en het Europese niveau. Niemand is daar beter voor geschikt dan de lokale en regionale vertegenwoordigers. Zelf ben ik, toen ik halverwege de twintig was, als jonge politicus voor de gemeenteraad van Brno verkozen. De veranderingen die mijn land toen doormaakte, maakte ik vanaf de eerste rij mee.

Zoals onze voorzitter vorig jaar in Boekarest zei, zijn lokale en regionale overheden de toekomst van Europa. Zij hebben de ervaring, motivatie en kennis om ervoor te zorgen dat Europa de uitdagingen van deze eeuw het hoofd kan bieden — klimaatverandering, sociale en regionale ongelijkheid, genderongelijkheid en ga zo maar verder. Ook hebben zij het vertrouwen van onze burgers, omdat zij elke dag opnieuw in het veld staan. Het CvdR heeft een enorm potentieel om voordelen te genereren voor onze burgers en voor Europa. Laten we in dat potentieel geloven om het ook waar te maken!

Waar haalt u uw motivatie vandaan?

Meer dan een miljoen politici — jonger en ouder, vrouwen en mannen, mensen van uiteenlopende politieke kleur, met hun eigen wereldbeeld en waarden — worden in Europa op lokaal en regionaal niveau verkozen. Mogelijk maken dat deze lokale en regionale politici elkaar ontmoeten om gemeenschappelijke beleidsprioriteiten uit te tekenen, en er daarna voor zorgen dat die ook in aanmerking worden genomen, is wat mij dag in dag uit motiveert. Ik was een jonge gekozen politicus tijdens de fluwelen revolutie — in het CvdR heb ik nu de kans om samen te werken met de huidige regionale en lokale politici.

Is het ondersteunen van onze leden een moeilijke taak?

Ja, zeker weten. Het is een lang en complex proces, dat in 24 talen moet gebeuren. Maar het evenwicht tussen de belangen van de EU als geheel en die van de regio's en lokale overheden is, zoals ik al zei, een prioriteit voor ons continent. Mijn droom is dat lokale en regionale politici lidmaatschap van het CvdR als een ereteken gaan zien, een blijk van ambitie en inzet voor een beter Europa.

De eerste Tsjechische president, Václav Havel, schrijver, politicus en een groot Europeaan, zei ooit: “Wie zegt dat het individu geen verschil kan maken, is slechts op zoek naar een excuus". Ik hoop dat u deze gedachte net zo inspirerend vindt als ik.

Hartelijk dank!