Πατήστε εδώ για την αυτόματη μετάφραση του κάτωθι κειμένου.
Στην Ευρώπη, οι δημογραφικές προκλήσεις απαιτούν τοπικές λύσεις  

Οι τοπικοί και περιφερειακοί ηγέτες καλούν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να συνεργαστούν στενά με τις τοπικές αρχές για να αντιμετωπίσουν τον τοπικό και κοινωνικοοικονομικό αντίκτυπο των δημογραφικών μεταβολών

Σε συζήτηση με την κ. Dubravka Šuica, αντιπρόεδρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα Δημοκρατίας και Δημογραφίας, οι τοπικοί και οι περιφερειακοί ηγέτες της Ένωσης κάλεσαν τα θεσμικά όργανα της ΕΕ να συνεργαστούν στενά με τις τοπικές αρχές για να αντιμετωπιστεί ο τοπικός και κοινωνικοοικονομικός αντίκτυπος των δημογραφικών μεταβολών. Πάνω από 4 στις 10 περιφέρειες της ΕΕ βλέπουν τον πληθυσμό τους να μειώνεται· για το λόγο αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών ζητεί να ενσωματωθεί η δημογραφική διάσταση σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ και στη συζήτηση με θέμα το μέλλον της Ευρώπης.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, στην έκθεσή της με τίτλο «Ο αντίκτυπος της δημογραφικής αλλαγής στην Ευρώπη» που εξέδωσε πρόσφατα, αναγνωρίζει ότι τα ζητήματα που σχετίζονται με τις δημογραφικές μεταβολές «μπορούν συχνά να αντιμετωπιστούν καλύτερα σε τοπικό και σε περιφερειακό επίπεδο». Ακόμη, επισημαίνει τη στενή σχέση μεταξύ των δημογραφικών μεταβολών και της οικολογικής και της ψηφιακής μετάβασης, και δηλώνει ότι η δημογραφική αλλαγή μπορεί να οδηγήσει σε «απώλεια της εμπιστοσύνης στη δημοκρατία» σε περιοχές που πλήττονται από τη μείωση του πληθυσμού τους. Μακροπρόθεσμα, ο συρρικνούμενος ενεργός πληθυσμός θα επιβαρύνει τους δημόσιους προϋπολογισμούς και θα έχει αρνητικό αντίκτυπο στις γεωπολιτικές προοπτικές και στη θέση της Ευρώπης στον κόσμο.

Μιλώντας στη σύνοδο ολομέλειας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών την 1η Ιουλίου, η αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής κ. Dubravka Šuica δήλωσε τα εξής: «Πρέπει να δοθεί η δυνατότητα στις περιφέρειες που πλήττονται περισσότερο από τη δημογραφική αλλαγή να διατηρήσουν και να βελτιώσουν την ποιότητα ζωής και να εξοπλιστούν με τα απαραίτητα μέσα για την εξεύρεση καινοτόμων λύσεων. Είμαστε αποφασισμένοι να στηρίξουμε και να συντρέξουμε τους ανθρώπους στο μεταβατικό αυτό στάδιο, και να τους προσφέρουμε συγκεκριμένες ευκαιρίες και τη διαβεβαίωση ότι κανείς δεν θα μείνει στο περιθώριο».

Ο κ. Απόστολος Τζιτζικώστας , Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών, δήλωσε τα εξής: «Από την πανδημία COVID-19 έχει προκύψει η ανάγκη στρατηγικής σκέψης και δράσης όσον αφορά τις δημογραφικές μεταβολές και τις σοβαρές μακροπρόθεσμες τοπικές και κοινωνικοοικονομικές επιπτώσεις τους. Οι επιπτώσεις αυτές μπορούν ακόμη να προκαλέσουν την εμφάνιση μιας «γεωγραφικής δυσαρέσκειας», και να τροφοδοτήσουν εξτρεμιστικά κινήματα και αντιευρωπαϊκές απόψεις σε ορισμένες περιφέρειες που πλήττονται από δημογραφική συρρίκνωση και αποδημία επιστημόνων, οδηγώντας τελικά το δημοκρατικό σύστημα σε πόλωση. Δεδομένου ότι οι τοπικές και περιφερειακές αρχές διαθέτουν πολλές νομικές αρμοδιότητες σε δημογραφικά θέματα, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών είναι έτοιμη να υποστηρίξει τις πρωτοβουλίες της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για την αντιμετώπιση των δημογραφικών μεταβολών και για τη βελτίωση της ζωής των πολιτών στις περιφέρειες, τις πόλεις και τα χωριά της ΕΕ».

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών θα παρουσιάσει τις προτάσεις της για την αντιμετώπιση των δυσμενών επιπτώσεων των δημογραφικών μεταβολών στις περιφέρειες της ΕΕ κατά την επόμενη σύνοδο ολομέλειάς της τον ερχόμενο Οκτώβριο. Στο σχέδιο γνωμοδότησής της με θέμα τις δημογραφικές μεταβολές, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών επισημαίνει ότι η γήρανση του πληθυσμού της Ευρώπης, ο χαμηλός ρυθμός γεννήσεων και η ολοένα πιο άνιση κατανομή του πληθυσμού απαιτούν μια συνεκτική πολιτική αντιμετώπιση σε όλα τα διοικητικά επίπεδα και σε όλες τις πολιτικές της ΕΕ. Εμμένει ιδίως στη σύνδεση μεταξύ των δημογραφικών μεταβολών και της βελτίωσης των συνθηκών διαβίωσης παντού.

Ο εισηγητής κ. János Ádám Karácsony (HU/EPP), δημοτικός σύμβουλος Tahitótfalu δήλωσε τα εξής: «Οι συνέπειες των δημογραφικών αλλαγών θα γίνουν μακροπρόθεσμα αισθητές, επομένως να είναι πολύ σημαντικό να δούμε ποιες απαντήσεις έχουν ήδη δοθεί και ποιες λύσεις μπορούμε να βρούμε τώρα. Όταν γίνεται λόγος για την δημογραφία της Ευρώπης, πρέπει να λαμβάνονται υπόψη διάφορες πτυχές, όπως η γήρανση, το προσδόκιμο ζωής, η απερήμωση των αγροτικών περιοχών, η εσωτερική και η εξωτερική μετανάστευση, η αποδημία επιστημόνων, καθώς και οι μεταβαλλόμενες τάσεις γονιμότητας και οι προθέσεις τεκνοποίησης».

Περισσότερες πληροφορίες:

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή δημοσίευσε στις 17 Ιουνίου την από μακρού αναμενόμενη έκθεση με τίτλο Ο αντίκτυπος της δημογραφικής αλλαγής στην Ευρώπη , καθώς και ένα σύνολο λεπτομερών στατιστικών με θέμα την κατάσταση σε κάθε κράτος μέλος με πρόσθετους χάρτες και δεδομένα σε επίπεδο ΕΕ. Για το 2021, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έχει προγραμματίσει επίσης την υποβολή πράσινης βίβλου για τη γήρανση και ένα μακρόπνοο όραμα για τις αγροτικές περιοχές. Το Ετήσιο τοπικό και περιφερειακό βαρόμετρο της Ευρωπαϊκής Επιτροπής των Περιφερειών, του Οκτωβρίου 2020, θα παράσχει επίσης στοιχεία και χάρτες για τη δημογραφία και τις περιφέρειες.

Τα σοβαρά δημογραφικά προβλήματα της ΕΕ εμφανίζουν σε πολλές περιοχές της Ένωσης συνδυασμό τριών τάσεων: συρρικνούμενος πληθυσμός, γήρανση του πληθυσμού (με αύξηση του δείκτη εξάρτησης) και χαμηλό ποσοστό γεννήσεων. Πάνω από το 40 % των ευρωπαϊκών περιφερειών χάνουν τον πληθυσμό τους, ενώ ο πληθυσμός των κυρίως αγροτικών περιοχών αναμένεται να μειωθεί κατά 7,9 εκατομμύρια έως το 2050. Ταυτόχρονα, ο πληθυσμός της ΕΕ είναι ο γηραιότερος κατά μέσο όρο, και το 2070 η Ευρώπη αναμένεται να αντιπροσωπεύει μόνο το 4 % του παγκόσμιου πληθυσμού. Επίσης, το μερίδιο της Ευρώπης στο παγκόσμιο ΑΕγχΠ μειώνεται συνεχώς.

Η πανδημία COVID-19 έπληξε σοβαρά τον γηράσκοντα πληθυσμό της Ευρώπης, καταδεικνύοντας την ανάγκη για ποιοτική, εύχρηστη και οικονομικά προσιτή μακροχρόνια ιατροφαρμακευτική περίθαλψη. Η συνεχιζόμενη κρίση υπογράμμισε επίσης τη σημασία της γεφύρωσης του ψηφιακού χάσματος και της δημιουργίας ισχυρών ψηφιακών υποδομών.

Στο Ψήφισμά της ενόψει του προγράμματος εργασίας της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το 2021 , η Ευρωπαϊκή Επιτροπή των Περιφερειών καλεί την Ευρωπαϊκή Επιτροπή να υποβάλει επιστημονική αξιολόγηση των επιπτώσεων της πανδημίας COVID-19 στις δημογραφικές μεταβολές, και να φροντίσει οι μελλοντικές αποφάσεις να είναι προσαρμοσμένες στις τοπικές ανάγκες και ιδιαιτερότητες. Υπογραμμίζει επίσης τη σημασία της ευπρόσιτης και υψηλής ποιότητας εκπαίδευσης και κατάρτισης ως απάντησης στη δημογραφική αλλαγή και στην αποδημία επιστημόνων, και υποστηρίζει εν προκειμένω την ανάπτυξη ενός Ευρωπαϊκού Χώρου Εκπαίδευσης έως το 2025, σε στενή συνέργεια με τον Ευρωπαϊκό Χώρο Έρευνας.

Επικοινωνία:

Lauri Ouvinen

Τηλ. +32 473536887

lauri.ouvinen@cor.europa.eu